Những điểm kiểm soát chất lượng chính trong các nhà máy thức ăn chăn nuôi

Kiểm soát chất lượng bao gồm việc thực hiện một quy trình bao gồm các phân tích vật lý, hóa học và vi sinh để đảm bảo chất lượng thức ăn chăn nuôi và để ngăn ngừa, phát hiện và quản lý các rủi ro.

Lấy mẫu

Bước đầu tiên trong kiểm soát chất lượng là lấy mẫu, đây là điều cần thiết để đảm bảo độ tin cậy của kết quả phân tích và đưa ra quyết định tiếp theo về việc sử dụng nguyên liệu và/hoặc thức ăn chăn nuôi. Nguyên tắc cơ bản là mẫu phải đại diện cho toàn bộ nguyên liệu trong một phần nhỏ.

Hình 1 mô tả việc lấy mẫu đại diện trên một xe tải chở hàng xá và trong các túi silo.

Mẫu phải mang tính đại diện và nó phải được lấy bằng phương pháp thích hợp. 
Mẫu phải mang tính đại diện và nó phải được lấy bằng phương pháp thích hợp. 

Đối với phương pháp lấy mẫu trên xe tải chở hàng xá, sử dụng một ống lấy mẫu phù hợp với nguyên liệu thô và ấn xuống chạm đáy sao cho tất cả các lớp nguyên liệu đều được lấy mẫu. Đối với phương pháp lấy mẫu trong túi silo, sử dụng một ống lấy mẫu phù hợp với nguyên liệu thô và đưa vào một góc khoảng 30° so với mặt đáy sao cho tất cả các phần của nguyên liệu đều được lấy mẫu.

Phân tích vật lý

Việc này bao gồm các phân tích đại thể và cảm quan. Đây là bộ lọc kiểm soát đầu tiên, trong đó các thông số như chất lượng hạt (hư hại, bị vỡ, bị hư hỏng do nhiệt, nảy mầm, v.v.), sự hiện diện của tạp chất và côn trùng sống, màu sắc, mùi và cấu trúc được đánh giá. Mặc dù đơn giản, chi phí thấp và thực tế là không yêu cầu thiết bị đắt tiền, nhưng chúng có thể ngăn ngừa các tổn thất kinh tế đáng kể cho nhà sản xuất.

Bảng 1. Các thông số tuân thủ tiêu chuẩn chất lượng để tiếp thị ngô trên Sở giao dịch chứng khoán Rosario, Argentina.

*Dung sai tối đa cho mỗi loại. Các mảnh hạt lọt qua một cái sàng với lỗ tròn có đường kính 4,76 mm (+/- 0,013 mm) trừ các hạt bị hư hỏng. Nguồn: Sở giao dịch chứng khoán Rosario. Tiêu chuẩn XII – Quyết định SAGyP 1075/94.

Một thông số vật lý quan trọng khác là kích thước hạt, điều có thể ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực đến năng suất và sức khỏe của heo, cũng như chi phí năng lượng của nhà máy và việc trộn thức ăn đúng cách. Phân tích này được thực hiện bằng cách sử dụng một bộ sàng trên một máy rung sẽ giúp ta thu được các giá trị đường kính trung bình hình học GMD (geometric mean diameter) và độ lệch chuẩn.

Kiểm soát pha trộn là một phần thiết yếu bên cạnh việc phân tích vật lý. Pha trộn đúng cách phải đảm bảo rằng một phần thức ăn 10 gram chứa đúng tỷ lệ của các nguyên liệu khác nhau. Phương pháp đơn giản, nhanh chóng và chi phí thấp nhất để kiểm tra là sử dụng máy phân tích vi lượng microtracers, tuy nhiên phương pháp này có thể có tỷ lệ lỗi cao (> 10%) (Klein 2016). Một phương pháp khác có độ chính xác cao nhưng đắt tiền hơn nhiều, là phân tích phổ hấp thu nguyên tử của các khoáng vi lượng như seleni hoặc mangan.

Kiểm soát việc pha trộn là một trong những phân tích vật lý không thể thiếu. 

Bảng 2. Các thông số của một máy trộn tốt và các giá trị tối ưu của chúng.

EnglishVietnamese